แนวคิดเบื้องหลังการบริหารจัดการกลุ่มคอมมิวนิตี้ : ประเภทของผู้นำ

แนวคิดเบื้องหลังการบริหารจัดการกลุ่มคอมมิวนิตี้ : ประเภทของผู้นำ

กลุ่มชุมชนออนไลน์ Facebook Group แต่ละกลุ่มมีข้อปฏิบัติแตกต่างกันตามแนวทางที่แอดมินกลุ่มวางไว้ ซึ่งการบริหารจัดการสามารถแบ่งออกเป็น 2 ประเภทใหญ่ ได้แก่ การทำให้คนรัก และการทำให้คนเกรงกลัว

…

ผู้นำกลุ่มที่เลือกความรักให้ความสำคัญกับความรู้สึกและความสัมพันธ์เป็นหลัก แอดมินจะเป็นมิตรพร้อมพูดคุยกับสมาชิกทุกคนอย่างสนุกสนาน หากใครทำผิดกฎก็จะตักเตือนอย่างสุภาพและให้โอกาสแก้ไข เมื่อเกิดดราม่าก็จะเข้าไปทำหน้าที่เป็นคนกลาง คอยประนีประนอมและไกล่เกลี่ยข้อพิพาท

ผลลัพธ์คือบรรยากาศของกลุ่มอบอุ่นเหมือนครอบครัว สมาชิกมีความผูกพันธ์และเชื่อใจแอดมินสูงมาก แต่ภาระตกอยู่ที่แอดมินเต็มๆ เพราะต้องรับมือกับความคาดหวังของทุกคน บางครั้งสมาชิกอาจล้ำเส้นจนกฎระเบียบหย่อนยาน และเมื่อพยายามเข้มงวดก็จะเกิดแรงต้านเพราะสมาชิกมองว่าแอดมินเปลี่ยนไปจากเดิม

…

ผู้นำกลุ่มที่เลือกความยำเกรงจะยึดถือความศักดิ์สิทธิ์ของกฎระเบียบเป็นหลัก บังคับใช้กติกาอย่างเข้มงวด ฟาดฟันทุกคนที่ละเมิดกฎ เชือดไก่ให้ลิงดูเป็นประจำ เมื่อสมาชิกกลุ่มเรียนรู้ว่าแอดมินเอาจริงก็จะไม่มีใครกล้าท้าทาย ส่งผลให้กลุ่มมีความเป็นระเบียบเรียบร้อย

ข้อดีคือแอดมินตัดสินใจง่ายและรวดเร็ว ลดข้อครหาเรื่องความลำเอียงเพราะทุกคนอยู่ภายใต้มาตรฐานเดียวกันอย่างเคร่งครัด แต่สมาชิกบางคนอาจกลัวการทำผิดจนไม่กล้าแสดงความคิดเห็น ส่งผลให้ขาดความหลากหลาย ในกรณีเลวร้ายที่สุดคือกลุ่มเงียบเหงาจนกลายเป็นกลุ่มร้างได้ในระยะยาว

…

ทั้งสองแนวคิดมีข้อดีและข้อเสียแตกต่างกัน ผู้นำที่ดีต้องผสมผสานสองแนวคิดนี้เข้าด้วยกันให้เหมาะกับบริบทของกลุ่ม แต่ผมเป็นนักออกแบบระบบไม่ใช่ผู้นำกลุ่ม ผมเลยเลือกวิธีที่แย่ที่สุดอย่างเช่นการสร้าง “ระบบ” แทน

ผมเชื่อว่าพฤติกรรมของคนถูกตีกรอบและควบคุมได้ด้วยโครงสร้างที่ออกแบบไว้ ถ้าเข้าใจ “ตรรกะ” ของโลกความเป็นจริงก็จะออกแบบ “กลไก” เพื่อดักทางพฤติกรรมของคนไว้ล่วงหน้าโดยไม่ต้องแก้ปัญหาที่ปลายเหตุ

ในฐานะแอดมินกลุ่มสนทนาภาษาญี่ปุ่นระดับกลาง-สูง (JLPT N1・N2・N3) ผมไม่ได้เข้าไปพูดคุยกับสมาชิกหรือเข้าไปจัดการปัญหาด้วยตัวเอง ปล่อยให้บอททำงานอัตโนมัติ เมื่อพบปัญหาใหม่ที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนก็ปรับปรุงระบบหลังบ้านให้รัดกุมยิ่งขึ้น

ระบบของผมถูกออกแบบให้ใช้แรงงานคนน้อยที่สุด ต่อให้จำนวนสมาชิกเพิ่มขึ้นสองเท่าก็ทำงานต่อไปได้ แต่ท้ายที่สุดระบบก็คือระบบ มันทำหน้าที่ของมันโดยที่ไม่มีจิตใจ ซึ่งขัดกับหลักการสร้างกลุ่มชุมชนที่ “ความเป็นมนุษย์” สำคัญมากที่สุดอันดับหนึ่ง